Jak sądzisz, czy szpitale są bezpieczne ?
 


WYDARZENIA » Rok 2016 » Warsztaty Bezpieczeństwa dla Pacjentów


Krajowe Warsztaty Pacjenci na rzecz Bezpieczeństwa Pacjentów

                 

Bezpieczeństwo pacjentów to problem globalny. Co roku miliony pacjentów doznają wielu niepotrzebnych i możliwych do uniknięcia szkód w wyniku niewłaściwej opieki medycznej. Szacuje się, że w krajach rozwiniętych około 5 – 10% hospitalizowanych pacjentów ulega zakażeniom, a u 7,5%–10,4% pacjentów przebywających na oddziałach intensywnej opieki, pojawiają się działania niepożądane leków. Do około 5–15% zakażeń wirusem HIV dochodzi w krajach rozwijających się w wyniku transfuzji krwi przeprowadzanej bez przestrzegania zachowania odpowiednich procedur. Na całym świecie 5,5% iniekcji wykonuje się przy użyciu strzykawek i igieł, które są ponownie wykorzystywane bez poddania ich sterylizacji.

Zapewnienie bezpieczniejszej opieki zdrowotnej wymaga globalnego lidera, wspólnych działań oraz umiejętności wyciągania wniosków z błędów i korzystania z doświadczeń pacjentów. W roku 2004, w odpowiedzi na rezolucję 55.18 Światowego Zgromadzenia Zdrowia, Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) utworzyła Światowy Sojusz na Rzecz Bezpieczeństwa Pacjentów [World Alliance for Patient Safety] (którego nazwa w 2009 roku została zmieniona na WHO Bezpieczeństwo Pacjentów [Patient Safet]) w celu koordynowania i przyspieszenia ogólnoświatowych działań na rzecz poprawy bezpieczeństwa pacjentów.

W ciągu ostatnich dziesięciu lat bezpieczeństwo pacjentów coraz częściej uznawane było za problem o znaczeniu ogólnoświatowym. Inicjatywa WHO Bezpieczeństwo Pacjentów ułatwia opracowywanie polityki działania i dobrych praktyk w zakresie bezpieczeństwa pacjentów we wszystkich państwach członkowskich WHO.

 

                        Dlaczego należy angażować pacjentów?

Systemy opieki zdrowotnej są coraz bardziej skomplikowane i należy liczyć się z możliwością wystąpienia działań niepożądanych i odniesienia szkód w wyniku problemów związanych z opieką i terapią, produktami, procedurami lub samym funkcjonowaniem systemu. Pacjent uzyskuje świadczenia  zdrowotne  od różnych świadczeniodawców, działających w różnych obszarach. Jedynymi osobami, które są obecne w całym  procesie diagnostyki i leczenia, są pacjenci i członkowie ich  rodzin. Są oni skarbnicą niezwykle ważnej wiedzy i, jeżeli zostaną zaangażowani w cały proces i będą mieli możliwość wpływu, mogą odgrywać znaczącą rolę w osiągnięciu pozytywnych efektów opieki. Zaangażowanie pacjentów, którzy odnieśli szkody, i ich rodzin może przynieść wyniki w postaci spostrzeżeń i wniosków natury organizacyjnej, które mogą z kolei zostać wykorzystane w przyszłości. Dlatego też istotne jest, aby głos pacjentów był słyszalny na globalnej arenie opieki zdrowotnej.

WHO ustanowiła pacjentów  kluczowym podmiotem tych działań poprzez opracowanie  programu Pacjenci dla Bezpieczeństwa Pacjentów (Patients for Patient Safety PFPS),  uznawanego za  priorytetową część programu WHO Bezpieczeństwo Pacjentów (Patient Safety Programme - PSP), kładącego nacisk na kluczową rolę pacjentów, ich rodzin i społeczności w poprawie bezpieczeństwa i jakości opieki zdrowotnej i zapewnieniu świadczeń i opieki, w której kluczowy jest  człowiek. W ramach globalnej sieci Pacjenci dla Bezpieczeństwa Pacjentów WHO korzysta z doświadczeń pacjentów i promuje ich wiodącą rolę i zaangażowanie w działania na rzecz bezpieczeństwa na każdym poziomie opieki.

 

                        Globalna sieć pacjentów

W ramach programu Pacjenci dla Bezpieczeństwa Pacjentów działa globalna sieć rzeczników bezpieczeństwa pacjentów zwana „siecią rzeczników” lub „siecią globalną”. Globalną sieć Pacjentów dla Bezpieczeństwa Pacjentów utworzono po pierwszych zorganizowanych przez WHO warsztatach, które odbyły się w 2005 r. w Londynie i w których uczestniczyło 24 pacjentów i przedstawicieli opieki zdrowotnej  z 20 krajów (w tym także i z Polski). Wynikiem wspólnych prac uczestników było przygotowanie tzw. Deklaracji Londyńskiej, w której przedstawiono wspólną wizję, określono główne zasady i zawarto zobowiązanie do konstruktywnego zaangażowania pacjentów w proces leczenia i opieki. Od tej pory udział w warsztatach PFPS, będących zorganizowanym programem szkoleń pacjentów, oraz przyjmowanie Deklaracji Londyńskiej stało się głównym elementem uczestnictwa w programie Pacjenci dla Bezpieczeństwa Pacjentów.

Sieć PFPS liczy  obecnie 270 członków z 52 krajów. Wielu z nich to pacjenci, którzy osobiście doświadczyli szkody  w trakcie opieki  medycznej, lub członkowie ich rodzin. Stali się oni orędownikami poprawy bezpieczeństwa z uwagi na swoje osobiste doświadczenia. Nie nie reprezentują oni WHO ani nie wypowiadają się  w imieniu WHO WHO, ale opowiadają się za  polityką Światowej Organizacji Zdrowia w odniesieniu do  poprawy jakości i bezpieczeństwa pacjentów.

 

 

 

Osoby, które są zainteresowane rolą  rzecznika bezpieczeństwa pacjentów, pochodzą z różnych środowisk. Większość obecnych rzeczników sieci to byli pacjenci lub członkowie ich rodzin mający za sobą negatywne doświadczenia związane z opieką zdrowotną, które stanowią dla nich motywację do pracy na rzecz poprawy jakości opieki zdrowotnej i bezpieczeństwa. Są jednak wśród nich również lekarze, dziennikarze, przedstawiciele pacjentów i zwykli obywatele. Taka wielość perspektyw jest bardzo pożądana. Wiele z tych osób może jednak nie znać na tyle dobrze lokalnych i krajowych systemów opieki zdrowotnej lub kluczowych interesariuszy, by potrafić budować partnerstwo na rzecz wspólnych działań. Niektóre z osób, które zostały dotknięte skutkami działań niepożądanych, mogą nadal znajdować się na etapie, na którym nie do końca jeszcze potrafili  poradzić sobie z uczuciami smutku lub złości. Potrzebują one wsparcia i wyznaczenia kierunku działania. Program Pacjenci dla Bezpieczeństwa Pacjentów, a w szczególności warsztaty, pozwala na realizację wielu celów, takich jak:

  • podnoszenie świadomości w zakresie bezpieczeństwa pacjentów i znaczenia zaangażowania pacjentów i członków społeczności w opiekę zdrowotną i inicjatywy na rzecz poprawy

 

  • zapoznawanie z koncepcją zbiorowych działań i współpracy na rzecz podniesienia jakości opieki zdrowotnej;
  • szkolenie w zakresie umiejętności działania na rzecz bezpieczeństwa pacjentów i promowania konstruktywnego zaangażowania i partnerskiej współpracy pomiędzy pacjentami, pracownikami ochrony zdrowia, decydentami i liderami opieki zdrowotnej;
  • ułatwianie wymiany pomysłów i doświadczeń na poziomie lokalnym, krajowym i międzynarodowym;

 

  • zapewnianie forum dla rozmów i środków mających na celu przekucie uczucia frustracji i gniewu w pozytywne działania;
  • zapoznawanie uczestników z lokalnymi systemami opieki zdrowotnej, sieciami pacjentów lub konsumentów i/lub lokalnymi zasobami związanymi z inicjatywami na rzecz poprawy jakości opieki zdrowotnej i bezpieczeństwa.

 

Forma warsztatów

Warsztaty miały formę zajęć interaktywnych, była moderowana dyskusja, zajęcia w grupach oraz wymiana wiedzy. Od uczestników oczekiwano aktywnego udziału i dzielenia się swymi przemyśleniami, pomysłami i doświadczeniami.

 

Opracowano na podstawie materiałów Biura WHO w Polsce

 

Poniżej Deklaracja Londyńska

 

 

Załącznik A: Deklaracja Londyńska

DEKLARACJA LONDYŃSKA

Pacjenci na rzecz Bezpieczeństwa Pacjentów

(Patients for Patient Safety)

WHO Patient Safety

My, Pacjenci na rzecz Bezpieczeństwa Pacjentów, wyobrażamy sobie inny świat, w którym pacjenci nie będą doznawać szkód z powodu błędów medycznych.  Pragniemy być partnerem działań na rzecz zapobiegania możliwym do uniknięcia szkodom, które powstają w wyniku  świadczeń opieki zdrowotnej. Codziennie towarzyszą nam ryzyko i niepewność. Dlatego pragniemy podjąć wspólny dialog z przedstawicielami świadczeniodawców i połączyć siły, występując, zarówno w krajach rozwijających się, jak i rozwiniętych, jako rzecznicy opieki zdrowotnej, która nie powoduje powstania szkód. 

Podjęliśmy zobowiązanie upowszechniania wiedzy wśród wszystkich ludzi, we wszystkich miastach i państwach. Mamy prawo do bezpiecznej opieki zdrowotnej i nie pozwolimy, aby nadal utrzymywała się powszechnie występująca praktyka zaprzeczania popełnionym błędom. Wzywamy do uczciwości, otwartości i przejrzystości. Doprowadzimy do tego, że zmniejszenie liczby popełnianych błędów medycznych stanie się podstawowym prawem człowieka, chroniącym życie na całym świecie.

My, Pacjenci na rzecz Bezpieczeństwa Pacjentów będziemy głosem wszystkich ludzi, w szczególności tych, których dotychczas nie słyszano. Jako partnerzy będziemy współdziałać w zakresie:

  • tworzenia i promowania programów na rzecz bezpieczeństwa i upodmiotowienia pacjentów;
  • nawiązywania i prowadzenia konstruktywnego dialogu ze wszystkimi partnerami zainteresowanymi bezpieczeństwem pacjentów;
  • tworzenia systemów umożliwiających zgłaszanie błędów medycznych i przeciwdziałanie im w skali światowej;
  • definiowania i promowania na całym świecie najlepszych praktyk radzenia sobie z różnego rodzaju błędami medycznymi.

Pragnąc uczcić pamięć tych, którzy odeszli, stali się niepełnosprawni, naszych bliskich  i dzieci, które w przyszłości przyjdą na ten świat, będziemy dążyć do doskonałości, tak aby wszyscy

korzystający z opieki zdrowotnej byli jak najbardziej bezpieczni i aby stało się to jak najszybciej. Podejmujemy to zobowiązanie, przystępując do naszego partnerstwa.

29 marca 2006 r

 



FUNDACJA BEZPIECZEŃSTWO DLA PACJENTÓW